ETF voor beginners: de complete gids

ETF voor beginners: Hoe werkt een ETF? Complete gids

Na 5 jaar content delen krijg ik nog altijd de vraag “Wat is een ETF?” Of hoe werkt een ETF? Op deze pagina ga ik je dat precies uitleggen. Om een goed beeld te schetsen, zal ik eerst uitleggen waar de afkorting voor staat. ETF staat voor Exchange Traded Fund.

Als gediplomeerd vermogensadviseur help ik particuliere beleggers bij het opbouwen van vermogen. In dit artikel een complete gids over ETF’s waarin ik uitleg hoe ETF’s werken, welke risico’s erbij horen en waar je op moet letten als beginner.

ETF’s in één oogopslag; risico, kosten, spreiding, geschiktheid voor beginners en benodigde tijdsinvestering bij ETF’s.

Wat is een ETF?

Een ETF (Exchange Traded Fund) is een beleggingsfonds dat op de beurs wordt verhandeld. Met één aankoop beleg je direct in tientallen of zelfs duizenden aandelen. ETF’s volgen meestal een index zoals de MSCI World of S&P 500 en hebben vaak lage kosten.

Een ETF is een meestal een passief beheerd beleggingsfonds dat op de beurs verhandeld wordt. Het doel van een ETF is het zo nauwkeurig mogelijk volgen van een onderliggende beursindex. Met een ETF kan je eenvoudig gespreid beleggen in een bepaalde index, of in bepaalde bedrijfssectoren of thema’s zoals duurzame energie.

Als je een ETF aankoopt, koop je op een simpele en snelle manier, kleine delen van alle aandelen die in een bepaalde index zitten.

Hoe werkt een ETF?

Een stap voor stap uitleg over hoe een ETF werkt:

• 1. Een index wordt samengesteld
• 2. De ETF volgt deze index
• 3. Jij koopt de ETF
• 4. Je bent direct gespreid over alle onderliggende aandelen die de index volgt

Waarom kiezen zoveel beleggers voor ETF’s?

Bij ETF beleggen koopt de fondsmanager aandelen in exact dezelfde verhouding als in de bepaalde index. Veel beleggers kiezen tegenwoordig voor fondsen die een index volgen. Passieve beleggingsfondsen die een bepaalde index volgen, worden ETF’s, Indexfondsen of Trackers genoemd.

Als belegger heb je de keuze tussen actieve en passieve beleggingsstijlen. Met actief beleggen probeer je de benchmark (resultaten van een index of concurrenten) te verslaan. Een nadeel van een actieve strategie is dat het risicovoller is. Dit gaat echter gepaard met een mogelijk hoog rendement, maar ook een hoog risico.

Met een passieve beleggingsstijl probeer je als belegger een even goed rendement te behalen als de benchmark.

Voorbeeld van een ETF

Stel dat je €1.000 investeert in een MSCI World ETF. Dan beleg je indirect in meer dan 1.000 bedrijven verspreid over de hele wereld, waaronder Microsoft, Apple, Nvidia, Coca-Cola en Nestlé. Een bekende MSCI World ETF is de IWDA ETF, met meer dan 1.300 bedrijven verspreid over de wereld en lopende kosten (TER) van 0,20% per jaar. Over de ETF en lopende kosten straks meer.

Voordelen van ETF’s

De voordelen van de ETF’s zijn enorm ten opzichte van veel andere beleggingscategorieën: lage kosten, spreiding, eenvoud en transparantie. Daarnaast zijn er ook nog eens enorm veel ETF’s om uit te kiezen en kan een selectie van enkele ETF’s een nog beter gespreide beleggingsportefeuille zorgen, waardoor je risico nog verder daalt.

Nadelen van ETF’s

Er zijn natuurlijk ook nadelen aan ETF’s: er is geen garantie op winst, je hebt te maken met marktvolatiliteit, zeker als de ETF een bepaald thema of sector volgt en er vind vaak geen actieve selectie plaats.

Welke soorten ETF’s bestaan er?

Welke soorten ETF’s bestaan er? In het kort: Wereld ETF’s, Geografische ETF’s, S&P 500 ETF’s, sector ETF’s, thema ETF’s, en obligatie ETF’s. Daarnaast kan je fondsen verdelen in het stijl aandelen en de omvang van de onderliggende bedrijven.

ETF’s bestaan vaak uit geografische aandelenfondsen, zoals de S&P 500 of voor Nederland de AEX. Geografische ETF’s zijn aandelenfondsen die beleggen in aandelen uit een bepaald land, een regio of zelfs wereldwijd.

Hiernaast heb je ook sectorfondsen, die alleen aandelen bevatten uit een bepaalde bedrijfstak of sector. Bij dit soort fondsen wordt vaak onderzocht welke bedrijven het beste presteren, waarna deze worden opgenomen in het fonds. Een voorbeeld hiervan is de VanEck Semiconductor ETF (bevat enkel halfgeleider-aandelen).

Vervolgens heb je nog themafondsen, dit zijn fondsen die zich richten op trends. Een bekende is duurzaam beleggen, maar ook dividend beleggen is een thema. Hier komen alleen aandelen van bedrijven in terecht, die voldoen aan bepaalde, vooraf gestelde eisen. Zo wordt er bij duurzame thema’s onder andere gekeken naar hoe er om wordt gegaan met de belangen van al zijn stakeholders (alle partijen die betrokken zijn bij het bedrijf).

De lopende kosten (TER) lopen vaak op, naarmate een fonds specifieker wordt. Dit komt mede doordat er meer onderzoek moet worden gedaan. Maar vaak worden er ook gewoon hoge kosten gevraagd omdat mensen het toch wel betalen.

Voor steeds meer mensen is duurzaamheid ook een belangrijke factor. Zo kan je kijken naar de betrokkenheid van bedrijven in bijvoorbeeld kinderarbeid, kernenergie en wapenhandel. ESG & Duurzame ETF’s doen het de laatste jaren ook weer goed.

Verder zijn fondsen nog onder te verdelen op de grootte van de onderneming en waarde of groei. De meeste fondsen bevatten veelal grote beursgenoteerde ondernemingen, de zogenoemde large caps.

Maar er zijn ook fondsen die beleggen in kleine, vaak snel groeiende ondernemingen, de zogenoemde small caps. Of de bedrijven tussen large en small caps in, midcaps. Dit kan je terugzien op sites als Morningstar. Op de onderstaand afbeelding is de verdeling van een fonds te zien, die voornamelijk bestaat uit grote bedrijven (large caps) met waarde-aandelen.

Na de uitleg in deze ETF voor beginners gids vind je veel links naar artikelen over ETF’s om in te investeren.

Verschil waarde- en groei ETF’s

We leggen graag het verschil uit tussen waarde- en groei ETF’s en wanneer welke soort ETF voor jou het meest interessant is.

Waarde ETF’s bevatten aandelen van bedrijven die over het algemeen geen grote investeringen (meer) doen. In plaats daarvan kiezen zij ervoor om een aantrekkelijk dividendpercentage uit te keren aan aandeelhouders. Vaak is er op waarde-aandelen minder rendement te behalen. Sectoren die over het algemeen hoge dividenden uitkeren zijn de financiële en energiesector en zogenoemde nutsbedrijven. Denk aan banken en verzekeraars, maar ook bedrijven als Coca-Cola en Nestlé.

Groeiaandelen zijn aandelen van bedrijven die hard willen groeien en het grootste deel van hun winst herinvesteren in ontwikkeling. Deze aandelen hebben vaak ook een hoge koerswinstverhouding en betalen geen tot weinig dividend. Je moet hier vooral denken aan technologie aandelen en telecommunicatie. Groeiaandelen schommelen vaak sterk van koers en zijn vergeleken tot waarde-aandelen volatiel en risicovoller.

ETF’s kunnen ook een mix van waarde- en groeiaandelen bevatten, bijvoorbeeld veel small cap ETF’s. Deze bestaan voornamelijk uit waarde- en/of groeiaandelen.

Als je goed gespreid in ETF’s wilt beleggen, is het handig om een mix van waarde- en groei ETF’s te kiezen. Heb je een langere beleggingshorizon? Dan zijn groei ETF’s over het algemeen interessanter voor jou op dit moment. Kom je dichterbij je doeldatum of wil je stabieler rendement of inkomen uit je beleggingen? Dan zijn waarde ETF’s over het algemeen interessanter voor jou.

Scalable is fijn in gebruik en hanteert lage kosten voor ETF’s en aandelen. Bekijk Scalable Capital →

Kosten van ETF’s

En dan nu de kosten van ETF’s, beleggen in ETF’s is helaas niet gratis. Bij het beleggen in ETF’s krijg je te maken met de volgende kosten:

• De lopende kosten (TER): ligt vaak tussen de 0,07% tot 0,55% en soms nog meer of minder
• Transactiekosten: verschilt per broker van 0 euro tot enkele euro’s
• Spreadkosten: vaak gezien als verborgen kosten en vaak sterk verschillend per platform en manier van aan- of verkopen

De instellingen die ETF’s op de markt brengen zoals iShares, Vanguard en VanEck berekenen hun kosten door aan beleggers. Je kan hierbij aan verschillende kosten denken, beheerkosten en zelfs marketingkosten.

De precieze lopende kosten zijn vaak moeilijk te achterhalen, zeker voor particuliere beleggers. Ze worden ingehouden op het rendement van een ETF en hebben daarmee direct invloed op het rendement. De lopende kosten worden namelijk van koers afgehaald en zijn ook niet altijd zichtbaar via brokers.

Doordat kosten op deze indirecte manier in rekening gebracht worden, hebben nog altijd teveel beleggers hier te weinig oog voor. Je ziet het vaak niet terug bij je aankoop, op je kosten- en lastenoverzicht van jouw broker of tussen de tarieven van brokers, omdat het geen kosten zijn die zij rekenen, maar in ETF’s zitten verwerkt. Wel kan je ze eenvoudig terugvinden als je kijkt op sites als JustETF, Morningstar of sites van de uitgevers zelf.

De regelgeving omtrent betrekking tot transparantie van kosten wordt gelukkig wel steeds strenger. Zo is er sinds 1 januari 2014 een provisieverbod voor het verlenen van beleggingsdiensten. Advies- en bemiddelingskosten moeten direct bij de belegger in rekening worden gebracht. Vroeger was het niet gek als een adviseur provisie kreeg van de uitgevende instelling van de beleggingsfondsen. Tegenwoordig moet een adviseur gelukkig handelen uit het belang van de klant.

ETF versus losse aandelen

Als we kijken naar belangrijke kenmerken zoals spreiding, risico, onderhoud, kosten en of iets geschikt is voor beginnende beleggers, scoren ETF’s erg goed ten opzichte van een los aandeel:

Welke ETF kiezen beginners vaak?

Beginnende beleggers kiezen vaak voor een MSCI World ETF zoals de IWDA ETF of de VWRL ETF, of de accumulerende variant hiervan, de VWCE ETF. Ook kiezen beleggers vaak al snel voor een S&P 500 ETF zoals de VUSA ETF.

Voor al deze ETF’s hebben we artikelen online staan, zodat jij weet waar je in gaat beleggen. Hiernaast zijn we ook altijd op zoek naar de beste ETF’s in het algemeen of voor bepaalde sectoren zoals technologie of duurzaamheid. Over bepaalde sectoren of thema’s hebben we dan ook uitgebreide onderzoeken online staan:

• Onze top 10 beste ETF’s uit de DEGIRO kernselectie (ook bij andere brokers beschikbaar)
• Beste dividend ETF’s
• Beste tech ETF’s
• Beste semiconductor ETF’s
• Beste duurzame ETF’s

Er staan altijd meer dan 30 actuele artikelen online over beleggen in ETF’s en in losse aandelen.

Bekijk DEGIRO →

Hoeveel geld heb je nodig voor het beleggen in ETF’s?

Dat hangt af van de broker en de ETF die je kiest. Bij veel brokers kun je al beginnen met enkele euro’s. Het belangrijkste is om regelmatig te investeren en een plan te volgen. Tegenwoordig kan je bij veel brokers fractionele ETF’s kopen, wat ervoor zorgt dat je bijvoorbeeld maandelijks 50 euro in een bepaalde ETF kan investeren. ETF’s voor beginners zijn vaak opgenomen in het aanbod via beleggingsplannen bij brokers.

Benieuwd naar welke brokers wij fijn vinden? Bekijk de beste beleggingsapps.

We zijn bijna aan het einde van de complete ETF voor beginners gids, we sluiten de gids af met een infographic met alle informatie en veelgestelde vragen rondom ETF’s. De meeste van deze vragen hebben we ook al in de tekst beantwoord, maar dit geeft een mooi overzicht.

Wil jij nog meer leren over beleggen en de financiële markten, bekijk dan onze to top 25 boeken over beleggen. Up-to-date blijven van al mijn posts kan via Instagram.

Veelgestelde vragen over ETF’s